سفارش تبلیغ
صبا ویژن

عفاف و حجاب
فلسفه حجاب از منظر اسلام

فلسفه حجاب چ?ست؟ در اس?‌م م? گو?ند که زن و مرد ?کسان آفر?ده شده اند پس چرا اس?‌م فقط زنان را محدود م? کند؟ اگر ب?ن زن و مرد تفاوت? نباشد پس مردها هم با?د حجاب داشته باشند!

برا? روشن شدن پاسخ توجه به چند نکته ضرو? است:

1. زنان و مردان از جهات? مانند؛ خلقت از ?ک ذات و گوهر
، و بهره مند? از حقوق اجتماع? همچون؛ ازدواج، تعل?م و ترب?ـت، احقاق حقوق، آزاد? اند?شه، ب?ان و قلم و ... مساو? هستند.

2. زن و مرد در ع?ن ا?ن که از جهات متعدد مساو?ند از جهات متعدد د?گر با هم اخت?‌ف دارند.

ع?‌مه طباطبا?? در ا?ن مورد چن?ن م? فرما?ند :«زن در ع?ن دارا بودن مشترکات، از جهات? با مرد اخت?‌ف دارد، چون و?ژگ? ها? ساختمان? متوسط زنان نظ?ر: مغز ، قلب ، شر?انها ، اعصاب ، قامت و وزن ، طبق آن چه که در کالبد شناس? توض?ح داده شده است از متوسط مردان در همان و?ژگ? ها مؤخرتر است و ا?ن مسئله موجب شده است که جسم زن لط?فتر و نرم تر از مرد باشد و در مقابل، جسم مرد درشت تر و سخت تر باشد. و احساسات? لط?ف نظ?ر: دوست? ، رقت قلب ، ز?باگرا?? و آرا?ش جو?? در زن ب?شتر و اند?شه گرا?? در مرد فزون تر شود . بنابر ا?ن؛ زندگ? زن « احساس گرا » و زندگ? مرد « اند?شه گرا » است».

3. اصل پوشش مخصوص خانمها ن?ست و بر مردان ن?ز تا حدود? ?‌زم است.

4. فلسفه پوشش برا? بانوان به چند چ?ز برم? گردد. بعض? از آنها جنبه روان? دارد و بعض? جنبه خانوادگ? و بعض? د?گر جنبه اجتماع?.

الف)جنبه روان?:
حجاب به بهداشت روان? اجتماع کمک م?‏کند.

ب)جنبه خانوادگ?‏:
حجاب سبب تحک?م روابط افراد خانواده و برقرار? صم?م?ت کامل ب?ن زوج?ن م?‏گردد.

ج)جنبه اجتماع?:
حجاب موجب حفظ و است?فا? ن?رو? کار و فعال?ت اجتماع م?‏گردد.

به عبارت د?گر اس?‌م م?‏خواهد انواع التذاذها? جنس?، چه بصر? و لمس? و ...، به مح?ط خانوادگ? و در کادر ازدواج قانون? اختصاص ?ابد، و اجتماع منحصرا برا? کار و فعال?ت ‏باشد. بر خ?‌ف س?ستم غرب? عصر حاضر که کار و فعال?ت را با لذت جو??ها? جنس? به هم م?‏آم?زد اس?‌م م?‏خواهد ا?ن دو مح?ط را کام?‌ از ?کد?گر تفک?ک کند.

5. دل?ل لزوم پوشش ب?شتر و کامل برا? زنان ع?‌وه بر نکات گفته شده و?ژگ? ها? خاص? است که در خانم ها وجود دارد؛ ز?را زن مظهر جمال و مرد مظهر ش?فتگ? است. قهرا به زن با?د بگو?ند خود را در معرض نما?ش قرار نده نه به‏ مرد. لذا با ا?ن که دستور پوش?دن برا? مردان (مثل زنان) مقرر نشده است عم?‌ مردان پوش?ده‏تر از زنان از منزل ب?رون م?‏روند، ز?را تما?ل مرد به نگاه کردن و چشم چران? است نه به‏ خودنما??، و بر عکس تما?ل زن ب?شتر به خودنما?? است نه به چشم چران?.
تما?ل‏ مرد به چشم چران?، ب?شتر زن را تحر?ک به خودنما?? م?‏کند و به هم?ن جهت ‏«تبرج‏» (بزک نمودن) از مختصات زنان است.»


6. توجه به رابطه پوشش با فرهنگ د?نى‏
بر اساس فرهنگ اس?‌مى، انسان موجودى است که براى رس?دن به کمال و معنو?ّت خلق گرد?ده است.
اس?‌م با تنظ?م و تعد?ل غرا?ز به و?ژه غر?زه جنسى و توجه به هر ?ک از آن‏ها در حدّ ن?از طب?عى، سبب شکوفا?ى همه استعدادهاى انسان شده و او را به سوى کمال سوق داده است.
پوشش مناسب براى زن و مرد عامل مهمى در تعد?ل و تنظ?م ا?ن غر?زه است.

7. توجه به ساختار ف?ز?ولوژى انسان‏
نوع پوشش زن و تفاوت آن با لباس مرد رابطه‏اى مستق?م با تفاوت‏هاى جسمى و روحى زن و مرد دارد.
در تحق?قات علمى در مورد ف?ز?ولوژى و ن?ز روان‏شناسى زن و مرد ثابت شده که مردان نسبت به محرّک‏هاى چشمىِ شهوت‏انگ?ز حساس ترند و چون تأث?ر حس ب?نا?ى ز?ادتر است و چشم از فاصله دور و م?دان وس?عى قادر به د?دن است، از سوى د?گر ترشّح هورمون‏ها در مرد صورتى ?کنواخت و بدون انقطاع دارد، مردان به صورتى گسترده تحت تأث?ر محرّک‏هاى شهوانى قرار مى‏گ?رند اما زنان نسبت به حس لمس و درد حساس ترند و به محرّک‏هاى حسى پاسخ مى‏دهند. حس ?‌مسه بروز ز?ادى ندارد و فعال?تش محدود به تماس نزد?ک است.
از ا?ن گذشته چون هورمون‏هاى جنسى زن به صورت دوره‏اى ترشح مى‏شوند و به طور متفاوت عمل مى‏کنند، تأث?ر محرّک‏هاى شهوانى بر زن صورتى بس?ار محدود دارد و نسبت به مردان بس?ار کمتر است.

علاوه بر مطالب فوق استاد مطهری در بیان این که چرا حجاب به زنان اختصاص یافته می گوید:
اما علت این که در اسلام دستور پوشش، اختصاص به زنان یافته، این است که میل به خود نمایى و خودآرایى مخصوص زنان است. از نظر تصاحب قلب‏ها و دل‏ها مرد شکار است و زن شکارچى، همچنان که از نظر تصاحب جسم و تن، زن شکار است و مرد شکارچى. میل زن به خود آرایى از حس شکارچى‏گرى او ناشى مى‏شود. در هیچ جاى دنیا سابقه ندارد که مردان لباس‏هاى بدن نما و آرایش‏هاى تحریک کننده به کار برند. این زن است که به حکم طبیعت خاص خود مى‏خواهد دلبرى کند و مرد را دل باخته و در دام علاقه خود اسیر سازد. بنابراین انحراف تبرّج و برهنگى، از انحراف‏هاى مخصوص زنان است و دستور پوشش هم براى آنان مقرر گردیده است»
به عبارت دیگر: جاذبه و کشش جنسى و زیبایى خاص زنانه و تحریک پذیرى جنس مردانه، یکى از علت‏هاى این حکم است. توصیه و دستور الهى به پوشش و حجاب براى زنان، به منظور ایجاد محدودیت و محرومیت و چیزهایى از این قبیل که تنها فریب شیطانى‏اند نمى‏باشد، بلکه در واقع براى آگاهى دادن به گوهر ارزشمند در وجود زنان است که باید از آن مراقبت شده و حفظ شود و به تاراج نرود. این کاملاً معقول است که هر چیزى ارزشمندتر باشد، مراقبت و محافظت بیشترى را مى‏طلبد تا از دست راهزنان در امان باشد و به شکل یک ابزار براى مطامع سودپرستان در نیاید.

به یاد داشته باشیم که غریزه جنسى، نیرومند و عمیق است. هر چه بیشتر اطاعت شود، سرکش‏تر مى‏گردد، همچون آتش که هر چه به آن بیشتر هیزم بدهند، شعله ورتر مى‏شود، و شهوت خود را به صورت یک عطش روحى و خواست اشباع نشدنى در مى‏آورد و وضعیت جهان معاصر و کشانده شدن عده‏اى به همجنس بازى نشانه آشکارى از این حالت است.
بنابراین رعایت نکردن پوشش اسلامى توسط زنان نه تنها از بین رفتن حساسیت مردان را به دنبال ندارد، بلکه موجب طغیان غریزه جنسى آنان نیز مى‏گردد و پس از مدتى باعث دلزدگى و بى معنایى آن خواهد شد.
در مورد مردان نیز این گونه نیست که بتوانند با هر نوع لباسی از خانه بیرون آیند و نوع پوشش آنها می تواند به هر صورتی باشد بلکه مردان نیز در این جهت با محدودیت های خاص خود نسبت به پوشش مواجه هستند اما محدوده پوشش آنان به جهت حضور بیشتر در اجتماع و کارهای سخت و به جهاتی که در بالا ذکر شد با زنان متفاوت است.

نکته ? پا?ان? ا?ن که پوشش ب?شتر زن، سبب م?‏گردد تا ارزش زن در برابر مرد با?‌ رود. حر?م نگهداشتن زن م?ان خود و مرد ?ک? از وسائل مرموز? بوده است که زن برا? حفظ مقام و موقع خود در برابر مرد از آن استفاده کرده است. اس?‌م زن را تشو?ق کرده است که از ا?ن وس?له استفاده کند. اگر اس?‌م تاک?د کرده است که زن مت?ن‏تر و با وقارتر و عف?ف تر حرکت کند و خود را در معرض نما?ش برا? مردان نگذارد برا? آن است که بر احترام زن افزوده ‏شود و همچون کا?‌? ب? ارزش? تلق? نگردد که به راحت? در اخت?ار همگان است.

بعبارت د?گر؛ پوش?ده بودن زن ، در همان حدود? که اس?‌م تع??ن کرده، موجب کرامت واحترام ب?شتر اوست؛ ز?را او را از تعرض افراد جلف و فاقد اخ?‌ق مصون م? دارد، پس حجاب محدود?ت ن?ست بلکه مصون?ت است هم مصون?ت زن را در پ? دارد و هم مصون?ت جامعه را در آلوده شدن به گناه.

برا? مطالعه ب?شتر :

1. آ?ت الله احمد محسن? گرگان? ، "در ناب در صدف حجاب " انتشارات علوم اس?‌م? .
2. محمد? اشتهارد? ؛محمد؛حجاب ب?انگرشخص?ت ،چاپ اول نشر معاونت مبارزه با مفاسداجتماع? ناجا.
3. رزاق?،احمد،عوامل فساد وبد حجاب? وش?وه ها? مقابله با آن ،چاپ چهارم ،نشر سازمان تبل?غات اس?‌م? ،1371ش.
4. شجاع? ،محمد درّوصدف،چاپ سوم ،نشرــ 1378ش.
5. مطهر ?،مرتض? ،مسئله حجاب ،نشر صدرا .
6. قرائت? ،محسن ،پوشش زن دراس?‌م ،چاپ نهم ،نشر ناصر ،1370ش.
7. جواد? آمل? ،زن درآئ?نه ج?‌ل وجمال ،چاپ دوم ،نشر فرهنگ? رجاء 1371ش.
8. فتاح? زاده ،فتح?ه ،حجاب از د?دگاه قرآن وسنت ،چاپ دوم ،نشر دفتر تبل?غات اس?‌م? ،1376ش.

منابع:

http://www.islamquest.net/fa/archive/question/fa884
http://www.pasokhgoo.ir/node/875

[ پنج شنبه 94/1/20 ] [ 1:46 عصر ] [ زهرا فاطمی ]

آیا درقرآن ایاتی درباره حجاب وجود دارد؟

آیات 31 سوره نور و 59 سوره احزاب بصورت صریح بحث حجاب را مطرح ساخته اند:


وَ قُلْ لِلْمُؤْمِناتِ  ?َغْضُضْنَ مِنْ أَبْصارِهِنَّ وَ ?َحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَ ?‌ ?ُبْد?نَ ز?نَتَهُنَّ إِ?‌َّ ما ظَهَرَ مِنْها وَ لْ?َضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلى‏ جُ?ُوبِهِنَّ وَ ?‌ ?ُبْد?نَ ز?نَتَهُنَّ إِ?‌َّ لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ آبائِهِنَّ أَوْ آباءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنائِهِنَّ أَوْ أَبْناءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوانِهِنَّ أَوْ بَن?‏ إِخْوانِهِنَّ أَوْ بَن?‏ أَخَواتِهِنَّ أَوْ نِسائِهِنَّ أَوْ ما مَلَکَتْ أَ?ْمانُهُنَّ أَوِ التَّابِع?نَ غَ?ْرِ أُولِ? الْإِرْبَةِ مِنَ الرِّجالِ أَوِ الطِّفْلِ الَّذ?نَ لَمْ ?َظْهَرُوا عَلى‏ عَوْراتِ النِّساءِ وَ ?‌   ?َضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِ?ُعْلَمَ ما ?ُخْف?نَ مِنْ ز?نَتِهِنَّ وَ تُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَم?عاً أَ?ُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ؛[نور/31] 


«و به زنان مؤمن بگو که چشمان خو?ش فروگ?رند و شرمگاه خود نگه دارند و ز?نتهاى خود را جز آن مقدار که پ?داست آشکار نکنند و مقنعه ‏هاى خود را تا گر?بان فروگذارند و ز?نتهاى خود را آشکار نکنند، جز براى شوهر خود ?ا پدر خود ?ا پدر شوهر خود ?ا پسر خود ?ا پسر شوهر خود ?ا برادر خود ?ا پسر برادر خود، ?ا پسر خواهر خود ?ا زنان همک?ش خود، ?ا بندگان خود، ?ا مردان خدمتگزار خود که رغبت به آن ندارند، ?ا کودکانى که از شرمگاه زنان بى‏ خبرند. و ن?ز چنان پاى بر زم?ن نزنند تا آن ز?نت که پنهان کرده‏اند دانسته شود. اى مؤمنان، همگان به درگاه خدا توبه کن?د، باشد که رستگار گرد?د.»

?ا أَ?ُّهَا النَّبِ?ُّ قُلْ ?‌زْواجِکَ وَ بَناتِکَ وَ نِساءِ الْمُؤْمِن?نَ ?ُدْن?نَ عَلَ?ْهِنَّ مِنْ جَ?‌َبِ?بِهِنَّ ذلِکَ أَدْنى‏ أَنْ ?ُعْرَفْنَ فَ?‌ ?ُؤْذَ?ْنَ وَ کانَ اللَّهُ غَفُوراً رَح?ماً؛[احزاب/59] 
«اى پ?امبر! به همسران و دخترانت و زنان مؤمنان بگو: جلبابها [روسرى ‏هاى بلند] خود را بر خو?ش فروافکنند، ا?ن کار براى ا?نکه شناخته شوند و مورد آزار قرار نگ?رند بهتر است (و اگر تا کنون خطا و کوتاهى از آنها سر زده توبه کنند) خداوند همواره آمرزنده رح?م است.»

به نظر مى‏ رسد حکم وجوب حجاب در سال ششم هجرت تشر?ع گرد?د. شاهد بر آن، آ?ات سوره نور است که داستان معروف افک در آن آمده است. در هم?ن زمان بود که منافق?ن و اراذل و اوباش در صدد برآمدند با ا?جاد شا?عه درباره زنان پ?امبر (ص) و با درست کردن مزاحمت‏ها راهى براى زنان آزاده به بهانه کن?ز انگاشتن آنها قلوب پ?امبر(ص) و مسلمانان را جر?حه‏دار بکنند. به دنبال ا?ن اوضاع و شرا?ط بود که خداوند آ?ات مربوط به پوشش را براى بازگو?ى به امت نازل فرمود.

البته با?د توجه کرد که در ا?نجا صرفا به معنا? معروف حجاب پرداخته ا?م و اگر بخواه?م دق?ق تر سخن بگو??م با?د بگو??م که ا?ن آ?ات پوشش بانوان را مطرح کرده است.

بحث ح?اء و عفت، حکم و?ژه همسران پ?امبر (ص) مبن? بر پرده نش?ن?، و واجبات? که برا? مردان در ا?ن زم?نه وجود دارد، در آ?ات د?گر مطرح شده است.

وَ إِذا سَأَلْتُمُوهُنَّ مَتاعاً فَسْئَلُوهُنَّ مِنْ وَراءِ حِجابٍ ذلِکُمْ أَطْهَرُ لِقُلُوبِکُمْ وَ قُلُوبِهِنَّ وَ ما کانَ لَکُمْ أَنْ تُؤْذُوا رَسُولَ اللَّهِ وَ ?‌ أَنْ تَنْکِحُوا أَزْواجَهُ مِنْ بَعْدِهِ أَبَداً إِنَّ ذلِکُمْ کانَ عِنْدَ اللَّهِ عَظ?ماً؛[احزاب/53] 
«و هنگامى که چ?زى از وسا?ل زندگى را (بعنوان عار?ت) از آنان [همسران پ?امبر] مى‏خواه?د از پشت پرده بخواه?د ا?ن کار براى پاکى دلهاى شما و آنها بهتر است! و شما حق ندار?د رسول خدا را آزار ده?د، و نه هرگز همسران او را بعد از او به همسرى خود درآور?د که ا?ن کار نزد خدا بزرگ است.»

قُلْ لِلْمُؤْمِن?نَ ?َغُضُّوا مِنْ أَبْصارِهِمْ وَ ?َحْفَظُوا فُرُوجَهُمْ ذلِکَ أَزْکى‏ لَهُمْ إِنَّ اللَّهَ خَب?رٌ بِما ?َصْنَعُونَ؛[نور/30] 
«به مؤمنان بگو چشمهاى خود را (از نگاه به نامحرمان) فروگ?رند، و عفاف خود را حفظ کنند ا?ن براى آنان پاک?زه ‏تر است خداوند از آنچه انجام مى ‏ده?د آگاه است!»

نکاتی که از آیه فوق برداشت می شود:

1ـ این آیه با بیان وظایف زنان، آنان را از چشم چرانی برحذر می دارد و می گوید: «یغضضن من ابصارهنّ» (چشم های خود را از نگاه هوس آلود فرو گیرند).

2ـ موضوع حجاب و پوشش را مطرح می کند و می گوید: «و یحفظن فروجهنّ» (و حفظ کنند دامان خود را). مرحوم طبرسی صاحب تفسیر شریف مجمع البیان از قول ابن زید می گوید:
در قران هر جا «فروج» ذکر شده مقصود خودداری از زناست، مگر ایجا که منظور پوشش و حجاب است.

3ـ و ظاهر نکنند زینت خود را مگر آن مقدار که آشکار است «ولا یبدین زینتهنّ الا ما ظهر». 1 . نور، 31.

منبع:
http://www.soalcity.ir/node/452

 

 


[ پنج شنبه 94/1/20 ] [ 11:29 صبح ] [ زهرا فاطمی ]
درباره وبلاگ
موضوعات وب
آرشیو مطالب
امکانات وب
بازدید امروز: 4
بازدید دیروز: 3
کل بازدیدها: 6035